Đồ chơi là người bạn đầu tiên giúp trẻ em học hỏi, khám phá thế giới và phát triển trí tuệ, nhưng cũng là nguồn rủi ro tiềm ẩn khi đồ chơi chưa được chứng nhận hợp quy theo quy định của Nhà nước, tiềm ẩn rất nhiều rủi ro nghiêm trọng đối với sức khỏe và sự an toàn của trẻ như:
• Ngộ độc hóa chất từ sơn, nhựa, hoặc kim loại nặng;
• Hóc khi nuốt phải chi tiết nhỏ;
• Trầy xước, bỏng, hoặc tổn thương thính giác, thị giác.
Vì vậy, phụ huynh cần hiểu rõ đồ chơi đạt chuẩn an toàn được quy định thế nào, và làm sao để nhận biết ngay từ khi chọn mua.
QCVN 3:2019/BKHCN là Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn đồ chơi trẻ em, do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành.
Trong quy chuẩn này, đồ chơi trẻ em được hiểu là sản phẩm hoặc vật liệu bất kỳ được thiết kế hoặc được nên rõ để sử dụng cho trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng khi chơi.
QCVN 3:2019/BKHCN áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu, phân phối, bán lẻ đồ chơi trẻ em, các cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức, cá nhân khác có liên quan.
Quy chuẩn QCVN 3:2019:BKHCN có quy định chỉ tiêu kỹ thuật về an toàn đồ chơi trẻ em nhằm:
• Ngăn ngừa các rủi ro về cơ học, vật lý, hóa học và vệ sinh;
• Đảm bảo sản phẩm phù hợp với từng độ tuổi;
• Yêu cầu doanh nghiệp phải chứng nhận hợp quy và gắn dấu CR trước khi lưu hành sản phẩm.
Phụ huynh có thể áp dụng 5 nguyên tắc kiểm tra nhanh dưới đây dựa trên các chỉ tiêu kỹ thuật trong QCVN 3 để chọn đúng sản phẩm an toàn cho con.
• Đồ chơi cho trẻ dưới 3 tuổi không được có chi tiết nhỏ tách rời, hoặc không nhỏ hơn miệng trẻ.
• Không có đầu nhọn, cạnh sắc, sợi dây dài, hoặc chi tiết dễ bung rời.
• Đồ chơi phát âm thanh không vượt quá 85 dB để bảo vệ thính giác.
• Ưu tiên đồ chơi bằng nhựa nguyên sinh, gỗ tự nhiên, vải an toàn, sơn không chứa chì, cadimi, phthalate.
• Tránh các sản phẩm có mùi nhựa nồng, bong tróc hoặc lem màu khi chạm tay.
• Sản phẩm không được chứa kim loại nặng vượt giới hạn cho phép.
Trên bao bì đồ chơi đạt chuẩn phải có:
• Tên sản phẩm, nhà sản xuất, nước sản xuất;
• Độ tuổi khuyến nghị (ví dụ: “Dành cho trẻ trên 3 tuổi” hoặc “Không dùng cho trẻ dưới 36 tháng tuổi”);
• Cảnh báo an toàn bằng tiếng Việt;
• Có dấu hợp quy CR: biểu tượng chứng minh sản phẩm đã được chứng nhận hợp quy theo QCVN 3.
• Chỉ chọn đồ chơi có hóa đơn, tem nhãn, chứng nhận hợp quy.
• Không mua sản phẩm không rõ xuất xứ, bán tràn lan tại chợ hoặc online giá rẻ bất thường.
• Đặc biệt cẩn trọng với đồ chơi điện tử, phát sáng hoặc phát tiếng – các sản phẩm này phải được kiểm tra thêm về an toàn điện, từ trường và tiếng ồn.
• Nếu trẻ bị dị ứng, đỏ da, hoặc kích ứng đường hô hấp, ngừng sử dụng ngay.
• Đồ chơi cần được rửa sạch, phơi khô và kiểm tra định kỳ để tránh nhiễm khuẩn hoặc hư hỏng.
Không chỉ phụ huynh, mà doanh nghiệp, cá nhân sản xuất, nhập khẩu, phân phối, bán lẻ đồ chơi cũng đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc bảo vệ trẻ em.
Theo QCVN 3:2019/BKHCN, trước khi sản phẩm được đưa ra thị trường, doanh nghiệp phải:
• Chứng nhận hợp quy tại tổ chức được Bộ KH&CN chỉ định (ví dụ: Viện Chất Lượng ISSQ).
• Gắn dấu hợp quy (CR) lên sản phẩm.
• Công bố hợp quy theo quy định.
• Duy trì kiểm định chất lượng định kỳ.
Việc tuân thủ quy chuẩn không chỉ giúp doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu pháp lý, mà còn:
• Tăng uy tín và niềm tin người tiêu dùng;
• Mở rộng cơ hội hợp tác, xuất khẩu sang các thị trường có tiêu chuẩn tương đương;
• Góp phần xây dựng môi trường tiêu dùng an toàn cho trẻ em Việt Nam.
5. An toàn của trẻ, trách nhiệm của tất cả chúng ta
Đồ chơi không chỉ để giải trí mà còn là công cụ học hỏi, hình thành tư duy và tính cách cho trẻ nhỏ.
Một món đồ chơi đạt chuẩn an toàn không chỉ giúp trẻ vui chơi lành mạnh, mà còn thể hiện tình yêu, sự quan tâm và trách nhiệm của người lớn.
